IP Adresi Nedir? IPv4, IPv6 ve Genel-Özel Adres Farkı

IP adresi, bir ağa bağlı her cihazı tanımlayan sayısal adrestir. IP, Internet Protocol ifadesinin kısaltmasıdır. Posta sisteminde mektubun doğru eve ulaşması için adres gerekir. Ağ üzerinde veri paketlerinin doğru cihaza ulaşması için de IP adresi gerekir.

IPv4

En yaygın biçim IPv4’tür. 32 bit uzunluğundadır ve noktalarla ayrılmış dört sayıdan oluşur:

192.168.1.10

Her sayı 0 ile 255 arasında olabilir. Bu yapıyla yaklaşık 4,3 milyar benzersiz adres üretilebilir. İnternete bağlanan cihaz sayısı arttıkça bu sayı yetersiz kalmıştır.

IPv6

Adres sıkıntısına çözüm olarak IPv6 geliştirilmiştir. 128 bit uzunluğundadır ve onaltılık sayılarla yazılır:

2001:0db8:85a3:0000:0000:8a2e:0370:7334

Çok daha geniş bir adres alanı sunar. Uzun sıfır dizileri çift iki nokta (::) ile kısaltılabilir. IPv4 ve IPv6 bugün yan yana kullanılmaktadır.

Genel (Public) ve Özel (Private) IP

Genel IP: İnternette görünen, internet servis sağlayıcınızın size verdiği adrestir. Evinizdeki tüm cihazlar çoğunlukla bu tek adresi paylaşır.
Özel IP: Yerel ağınızdaki cihazlara modemin verdiği adrestir. Dışarıdan doğrudan erişilemez.

Özel adres için ayrılmış aralıklar şunlardır:

10.0.0.0 ile 10.255.255.255
172.16.0.0 ile 172.31.255.255
192.168.0.0 ile 192.168.255.255

Modem, özel adresli cihazların internete çıkışını NAT (Network Address Translation) ile tek bir genel adrese çevirerek sağlar.

Statik ve Dinamik IP

Dinamik IP, cihaza DHCP sunucusu (genellikle modem) tarafından otomatik verilir ve zamanla değişebilir. Statik IP ise elle sabitlenir ve değişmez. Sunucu, yazıcı veya kamera gibi cihazlarda sabit adres tercih edilir.

Kendi IP Adresinizi Bulmak

Windows’ta komut satırını açıp şunu yazın:

ipconfig

Çıktıda “IPv4 Address” satırı özel IP adresinizi gösterir. Linux’ta:

ip addr

Eski sistemlerde ifconfig komutu da kullanılır. Genel IP adresinizi öğrenmek için tarayıcıdan “IP adresim nedir” diye aratabilirsiniz.

Bir Adrese Ulaşılabiliyor mu?

ping 8.8.8.8

Cevap geliyorsa o adrese ağ üzerinden ulaşabiliyorsunuz demektir. Cevap gelmemesi, her zaman cihazın kapalı olduğunu göstermez. Bazı cihazlar güvenlik nedeniyle ping’e yanıt vermez.

Özel Adreslerde Yaygın Hata

İki cihaza aynı özel IP adresini verirseniz IP çakışması olur ve ağda kesintiler yaşanır. Statik adres verirken DHCP aralığının dışından bir adres seçin.

Özet

IP adresi, cihazların birbirini bulmasını sağlayan kimlik numarasıdır. IPv4 hala yaygın olsa da gelecek IPv6’dadır. Ağ sorunlarını çözmeye başlarken ilk bakılacak şey, cihazın doğru bir IP adresi alıp almadığıdır.